კალათბურთში კლასიკურად ხუთი პოზიცია არსებობს: გამთამაშებელი (PG), მსროლელი მცველი (SG), მსუბუქი ფორვარდი (SF), მძიმე ფორვარდი (PF) და ცენტრი (C). თითოეულს თავისი ძირითადი მოვალეობა აქვს, თუმცა თანამედროვე თამაშში ეს საზღვრები ხშირად მოქნილია.
გამთამაშებელი ბურთს ამოაქვს, შეტევას აწყობს, ტემპს აკონტროლებს და პასებით პარტნიორებს პოულობს. დაცვაში ის ხშირად მოწინააღმდეგის ბურთიან მცველს აწვება და პასის ხაზების ჩაკეტვას ცდილობს.
მსროლელი მცველის მთავარი იარაღი პერიმეტრიდან სროლა და ბურთის გარეშე მოძრაობაა. მას შეუძლია ფლანგიდან შეტევა ან მეორე გამთამაშებლის ფუნქციის შესრულებაც; დაცვაში კი ხშირად ძლიერ გარე მსროლელს ფარავს.
მსუბუქი ფორვარდი უნივერსალური მოთამაშეა: ის ესვრის შორიდან, ჭრის ფარისკენ და ეხმარება გუნდს მოხსნებში. დაცვაში მას შეიძლება როგორც სწრაფი ფლანგელის, ისე უფრო მაღალი ფორვარდის შეჩერება დაევალოს.
მძიმე ფორვარდი ფარის სიახლოვეს იბრძვის, იღებს მოხსნებს და პოსტში თამაშობს, მაგრამ დღეს ხშირად პერიმეტრიდანაც ესვრის. ცენტრი კი ძირითადად ფარს იცავს, ბლოკით აფერხებს მეტოქეს, მოხსნებზე მუშაობს და შეტევაში ახლო მანძილიდან ასრულებს.
როგორ იცვლება როლები ეპიზოდის მიხედვით
სწრაფ შეტევაში გამთამაშებელი ბურთს სწრაფად მიაქვს წინ, ფორვარდები ფლანგებზე იხსნებიან, ცენტრი კი კალათისკენ გარბის. პიკ-ენ-როლში გამთამაშებელი მძიმე ფორვარდის ან ცენტრის ბლოკს იყენებს: დამსმელი ფარისკენ ეშვება, ხოლო კუთხეში დარჩენილი მსროლელი პასისთვის მზადაა.
ზონური დაცვისას მოთამაშეები მეტწილად სივრცესა და საფრთხის ზონას აკონტროლებენ, ვიდრე ერთ კონკრეტულ მეტოქეს. ამიტომ ფორვარდებისა და ცენტრის ფარის დაცვა, ხოლო მცველების პერიმეტრზე სწრაფი გადაადგილება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია. საბოლოოდ, პოზიცია საწყისი ორიენტირია და არა მკაცრი შეზღუდვა.